Bedrijfseconomisch ontslag in Nederland, op de juiste manier.
Beantwoord een paar vragen en de toolkit bouwt uw stukken op terwijl u antwoordt — de transitievergoeding, de opzegtermijn, de afspiegeling en het bewijs van een correcte procedure.
Nederland — vooraf UWV-toestemming, het verplichte afspiegelingsbeginsel, herplaatsing, de opzegtermijn en de transitievergoeding (BW 7). Een cao kan meer voorschrijven.
De exacte bedragen en regels die gelden — uitgerekend voor uw situatie en wetgeving.
De brieven, verslagen en de beslissing — toegespitst op uw situatie, klaar om te versturen. Geen checklist.
Bewaar uw plan, vink elke stap af met datum en bewijs — het bewijs van een correcte procedure.
AI verandert de arbeidsmarkt — wij volgen het dagelijks
Bedrijfseconomisch ontslag — op de juiste manier, voor werkgevers
Bij ontslag om bedrijfseconomische redenen heeft u vooraf toestemming van het UWV nodig (een ontslagvergunning) vóór u opzegt — u kunt niet zomaar ontslaan. Het UWV toetst de noodzaak, de juiste afspiegeling en of herplaatsing niet mogelijk is. Deze gratis AI-tool begeleidt u stap voor stap door uw situatie en stelt de stukken op — de onderbouwing, de afspiegeling, het herplaatsingsverslag en de eindafrekening met de transitievergoeding.
De procedure, stap voor stap
- Bedrijfseconomische reden — onderbouw de a-grond (art. 7:669 lid 3 sub a BW): arbeidsplaatsen vervallen, over ten minste 26 weken bezien, door bedrijfseconomische maatregelen. Het betreft de functie, niet de persoon.
- Route — vraag vooraf UWV-toestemming (Deel A/B/C), of sluit een vaststellingsovereenkomst met wederzijds goedvinden (met bedenktermijn).
- Afspiegeling — bij keuze uit meerdere uitwisselbare functies past u het verplichte afspiegelingsbeginsel toe.
- Herplaatsing — ga na of de werknemer binnen een redelijke termijn, eventueel met scholing, in een andere passende functie kan worden herplaatst (art. 7:669 lid 1 BW).
- Collectief (WMCO) — bij 20 of meer ontslagen binnen 3 maanden in één werkgebied: melden bij UWV en vakbonden, de OR raadplegen, en een wachttijd van 1 maand.
- Opzegtermijn — na toestemming zegt u op met inachtneming van de opzegtermijn (zie hieronder).
- Eindafrekening — transitievergoeding, salaris tot de einddatum, niet-genoten vakantiedagen en 8% vakantiegeld.
De transitievergoeding
De wettelijke transitievergoeding (art. 7:673 BW) bedraagt 1/3 maandsalaris per vol dienstjaar, vanaf de eerste werkdag, en naar rato voor een resterend deel. Voorbeeld: 6 dienstjaren → ongeveer 2 maandsalarissen; 15 jaar → ongeveer 5 maandsalarissen.
Het maximum in 2026 is € 102.000 bruto, of één bruto jaarsalaris als dat hoger is. Dit maximum wordt jaarlijks geïndexeerd — controleer het actuele bedrag op het moment dat u handelt.
Fiscaal is de transitievergoeding belast als loon (box 1); er is geen speciale ontslagvrijstelling. Een cao kan een hogere vergoeding voorschrijven.
De opzegtermijn
De opzegtermijn van de werkgever (art. 7:672 BW), tenzij een cao anders bepaalt:
| Dienstverband | Opzegtermijn |
|---|---|
| Korter dan 5 jaar | 1 maand |
| 5 tot 10 jaar | 2 maanden |
| 10 tot 15 jaar | 3 maanden |
| 15 jaar of langer | 4 maanden |
De UWV-proceduretijd mag van de opzegtermijn worden afgetrokken, maar er blijft minimaal 1 maand over. Opzeggen gebeurt in de regel tegen het einde van de maand.
Afspiegelingsbeginsel
Bij een keuze uit meerdere uitwisselbare functies is het afspiegelingsbeginsel verplicht. Eerst gaat groep 1 eraf (uitzendkrachten, AOW-gerechtigden, contracten die binnen 26 weken eindigen). Daarna worden de ontslagen verdeeld over vijf leeftijdsgroepen (15-25, 25-35, 35-45, 45-55, 55+), zodat de leeftijdsopbouw gelijk blijft, en binnen elke groep geldt: wie het laatst in dienst kwam, gaat het eerst (last in, first out).
Aanvechten — de vervaltermijnen
Is de werknemer het oneens, dan gelden strikte vervaltermijnen: 2 maanden voor herstel van de arbeidsovereenkomst of een billijke vergoeding, en 3 maanden voor een vordering tot transitievergoeding (art. 7:686a lid 4 BW). Daarom zit de bescherming in de procedure — vooral in de UWV-toestemming vooraf en een correcte afspiegeling.
Veelgestelde vragen
Heb ik toestemming van het UWV nodig?
Ja. Voor een ontslag om bedrijfseconomische redenen heeft u vooraf toestemming van het UWV nodig (een ontslagvergunning) voordat u opzegt. Het UWV toetst de noodzaak, de juiste afspiegeling en of herplaatsing niet mogelijk is. Als alternatief kunt u een vaststellingsovereenkomst met wederzijds goedvinden sluiten.
Hoe hoog is de transitievergoeding?
De transitievergoeding is 1/3 maandsalaris per vol dienstjaar, vanaf de eerste werkdag en naar rato voor een resterend deel. Het maximum in 2026 is € 102.000 bruto, of één bruto jaarsalaris als dat hoger is; dit bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd.
Wat is de opzegtermijn?
De opzegtermijn van de werkgever is 1 maand bij minder dan 5 dienstjaren, 2 maanden bij 5 tot 10 jaar, 3 maanden bij 10 tot 15 jaar en 4 maanden bij 15 jaar of langer. De UWV-proceduretijd mag worden afgetrokken, maar er blijft minimaal 1 maand over. Een cao kan afwijken.
Wanneer gelden de regels voor collectief ontslag (WMCO)?
De WMCO geldt bij 20 of meer ontslagen binnen 3 maanden in één werkgebied. U meldt dit bij het UWV en de vakbonden, raadpleegt de ondernemingsraad en houdt een wachttijd van 1 maand aan.
Hoe werkt het afspiegelingsbeginsel bij het bepalen wie wordt ontslagen?
Bij een keuze uit meerdere uitwisselbare functies mag u niet zelf kiezen wie afvloeit. U verdeelt de ontslagen per functiecategorie over vijf leeftijdsgroepen (15-25, 25-35, 35-45, 45-55, 55+) naar rato van de personeelsopbouw, en binnen elke leeftijdsgroep geldt: wie het laatst in dienst kwam, gaat als eerste.
Moet ik eerst onderzoeken of herplaatsing mogelijk is?
Ja. Voordat u mag ontslaan, onderzoekt u of de werknemer binnen een redelijke termijn — eventueel met scholing — kan worden herplaatst in een andere passende functie, ook elders binnen het concern als dat van toepassing is. Het UWV toetst deze herplaatsingsinspanning bij de aanvraag voor de ontslagvergunning en wijst de aanvraag af als een reëel herplaatsingsonderzoek ontbreekt.
Mag ik iemand ontslaan die ziek of zwanger is?
Nee. Tijdens ziekte (doorgaans de eerste twee jaar) en tijdens zwangerschap en een periode daarna geldt een wettelijk opzegverbod, ook bij bedrijfseconomisch ontslag. Het UWV toetst dit bij de aanvraag en wijst de ontslagvergunning af zolang het opzegverbod geldt; u kunt de aanvraag pas voortzetten zodra de beschermde periode voorbij is.
Deze gegevens zijn actueel voor 2026; het maximum van de transitievergoeding wordt jaarlijks aangepast. Bij twijfel: raadpleeg het UWV (uwv.nl) of rijksoverheid.nl.